Shumë pacientë ndihen të shqetësuar kur mjeku i tyre u rekomandon të kryejnë një skanim CT, për shkak të idesë se këto pajisje lëshojnë rrezatim të dëmshëm për shëndetin. Megjithatë, ekspertët mjekësorë theksojnë se, kur përdoret me kujdes dhe për arsye të justifikuara mjekësore, skaneri CT mbetet një nga mjetet diagnostikuese më të vlefshme dhe më të sigurta të mjekësisë moderne.
Një skaner CT, i njohur ndryshe si tomografi e kompjuterizuar, kombinon rrezet X me teknologjinë e përparuar kompjuterike për të krijuar imazhe të detajuara tre-dimensionale të organeve, kockave dhe indeve të trupit. Kjo u mundëson mjekëve të identifikojnë saktësisht probleme që shpesh nuk mund të zbulohen me një rreze X të zakonshme.
Specialistët shpjegojnë se edhe pse një skanim CT përfshin ekspozim ndaj rrezatimit, doza që merret është shumë e ulët dhe e kontrolluar. Për shembull, një skanim i barkut përfshin një nivel rrezatimi të ngjashëm me ekspozimin natyral ndaj rrezatimit që një person merr përmes diellit dhe mjedisit gjatë një apo dy vjetëve. Përfitimet diagnostikuese, në shumë raste, i tejkalojnë dukshëm rreziqet e mundshme.
Mjekët theksojnë se rreziku më i madh afatgjatë është një rritje minimale e mundësisë për zhvillimin e kancerit, por vetëm në raste të ekspozimeve të shumta ose të pajisjeve të pa mirëmbajtura. Pikërisht për këtë arsye, në çdo institucion shëndetësor të akredituar, pajisjet kalojnë kontrolle dhe kalibrime të rregullta për të garantuar që dozat e rrezatimit të jenë brenda kufijve të sigurisë.
Fëmijët dhe gratë shtatzëna janë grupet që kërkojnë kujdes të veçantë, pasi janë më të ndjeshëm ndaj rrezatimit. Në këto raste, mjekët zakonisht rekomandojnë metoda alternative diagnostikuese si ultratingulli ose rezonanca magnetike, që nuk përdorin rrezatim jonizues.
Në vitet e fundit, përparimet teknologjike kanë bërë që skanerët CT të jenë shumë më efikasë dhe të përdorin doza dukshëm më të ulëta rrezatimi. Pajisjet moderne janë të afta të përshtasin automatikisht dozën sipas madhësisë dhe formës së trupit të pacientit, duke siguruar ekuilibrin ideal midis cilësisë së imazhit dhe sigurisë.
Ekspertët e shëndetësisë theksojnë se çdo vendim për të kryer një skanim CT duhet të merret në bashkëpunim me mjekun, duke vlerësuar përfitimet dhe rreziqet. Në shumicën e rasteve, thonë ata, moskryerja e një skanimi të nevojshëm është shumë më e rrezikshme sesa vetë ekspozimi ndaj rrezatimit.
Në përfundim, edhe pse fjala “rrezatim” mund të tingëllojë e frikshme, kur përdoret në mënyrë të kontrolluar dhe profesionale, ajo mbetet një nga aleatët më të fuqishëm të mjekësisë moderne, duke ndihmuar në diagnostikimin e saktë dhe shpëtimin e jetëve.
